Tag: Vroegmoderne Tijd

De Carolusgulden: een keizerlijke munt

Keizer Karel of Karel V werd geboren in het jaar 1500 in Gent. Zijn bijna legendarische reputatie heeft hij te danken aan de uitspraak dat in zijn rijk de zon nooit onderging. Karel V was immers landsheer van de Bourgondische Nederlanden, koning van Spanje (en bijhorende overzeese kolonies) en bovendien keizer van het Heilig Roomse Rijk. Tijdens zijn regeerperiode groeide de economie. Herman van der Wee spreekt zelfs van het ontstaan van een wereldeconomie onder Europese leiding in de 16de eeuw. Niet toevallig legde Karel V dan ook een aantal grondslagen van de moderne muntslag.

De Robustus

De Antwerpse Robustusdaalder uit 1584 is een noodmunt die de moeilijke situatie illustreert waarin de Scheldestad zich toen bevond. De verspreiding van het protestantisme in de zestiende eeuw kende immers ook in de Nederlanden een groot succes. Al vlug echter botsten de gereformeerde gebieden frontaal met de katholieke Spaanse overheerser.

Margaretha van Oostenrijk – Vrouw in de marge

Slechts een vrouwelijk personage heeft een plaats gekregen op een biljet. Margaretha van Oostenrijk stond afgebeeld op de keerzijde van het 500 frank-biljet dat gewijd is aan Bernard (ook wel Barend) Van Orley. Ze is dan ook niet de eerste de beste vrouw.

Het eerste Europese bankbiljet duikt op in … Zweden

In 1654 veroorzaakte de jonge Zweedse koningin Christina heel wat beroering toen ze uit geloofsovertuiging afstand deed van haar troon. Haar extravagante levensstijl en de recent beëindigde Dertigjarige oorlog (1618-1648) hadden het land opgezadeld met zware schulden en totaal ontspoorde overheidsfinanciën.

Geld als bron van ijdelheid: een waarschuwing in beeld

De getalenteerde Vlaamse schilder Frans Francken II (Antwerpen, 1581-1642) stond aan het hoofd van een belangrijk Antwerps schildersatelier. Hij was tevens de bekendste en meest productieve telg van de Franckendynastie, waartoe ook zijn vader Frans Francken I en zijn zoon Frans Francken III behoorden.

De patagon

Met de eindejaarsfeesten krijg je misschien ook, na het voorlezen van je nieuwjaarsbrief vol beste wensen, een vollaard, zoetekoek, engelenkoek, krolleman of kramiek cadeau. Allemaal lekkers en hier en daar nog versierd met een beschilderd pijpaarden schijfje. Net als de feestbroden zijn ook de schijfjes bekend onder verschillende namen: patacon, schild, plak, maan, rondelle, prentje, disque, rond de cougnolle…

Een Antwerpse dubbele ducaton van Albrecht en Isabella (1618)

De 17e eeuw opende onder een goed gesternte voor het muntatelier van Antwerpen. Na het overlijden van Filips II waren de Zuidelijke Nederlanden in handen gekomen van zijn dochter Isabella en haar verloofde en latere echtgenoot, de Oostenrijkse aartshertog Albrecht.